معرفی وبلاگ
ایران تونگین ولعل دنیاهستی//ایران توفریبنده وزیباهستی نام تونکوست چون کهن ایرانی//تاریخ خجسته یل وشیرانی// مهدهنری نقش جهان درگاهت//شیرازوسپاهان اثرزیبایت// هرکس گذرش درتورسدمی بیند//ازشاخه زیبات گلان می چیند// هردم که نظردررخ توبنماید //مدهوش تووجلوه کویت باشد// آثارتوزیباونکودرهمه جاست//هرشهربه آثارخوشت می نازد// مهمان چوبه این نغمه سرا بازآید//درکوی توگرددبری ازغم یادش// اثرمدیروبلاگ محمدعلی حاجیان
دسته
لرنيگ سنترمرجع تخصصي آموزش هاي وب
رابين وب آموزش برنامه نويسي وب
وبلاگ آي كامپ
آموزش ويديويي فتوشاپ،فلش و...............
Cg TV
قوي ترين و بهترين سايت آموزشي كشور
ايران سرزمين – آموزش طراحي صفحات وب
سايت تخصصي آموزش جاوااكسريپت،وب وطراحي
ايران سرزمين
بوق بوق ايران
ايران شناسي
ايرانگردي
ايران هميشه جاويدان
پايتخت فرهنگي جهان اسلام
ايرووون
4چشم
ميهن ما
توريسم ايران
هنرصنايع دستي وخانواده
آرشیو
آمار وبلاگ
تعداد بازدید : 1190672
تعداد نوشته ها : 2866
تعداد نظرات : 129

JavaScript Codes
Rss
طراح قالب

غار علي‌صدر تنها غار تالابي ايران و از معدود غارهاي آبي جهان است. اين غار در ارتفاعات ساري قيه نزديك روستاي عليصدر (يا علي سرد) شهرستان كبود راهنگ (استان همدان) واقع شده است. ارتفاع غار از سطح دريا ۲۱۰۰ متر است. محوطه غار دالان‌هاي پيچ در پيچ و دهليزهاي متعددي دارد.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

از مجموعه رشته آبها، درياچه بزرگي در درون غار بوجود آمده و از اين رو نفوذ به عمق غار تنها با قايق ميسر است. غار علي‌صدر يكي از ديدني‌هاي جهانگردي استان همدان است.

زمين شناسان قدمت سنگهاي اين غار را به دوره ژوراسيك از دوران دوم زمين شناسي (۱۹۰-۱۳۶ ميليون سال قبل) نسبت مي‌دهند

مردم روستاي علي صدر و روستاهاي اطراف، از قديم الايام به وجود اين غار پي برده بودند و از آب آن بهره برداري مي‌كردند. تا اينكه در۵ مهرماه ۱۳۴۲ شمسي گروهي ۱۴ نفره از اعضاي هيئت كوه نوردي همدان، غار علي صدر را مورد بازديد و كاوش قراردادند و توانستند با وسايل ابتدايي، مانند فانوس و تيوپ لاستيكي، مسافتي از غار را طي كنند. در سال ۱۳۴۶ با پخش خبر كشف اين غار شگفت انگيز و بي انتها درسطح رسانه‌هاي ملي، سيل محققان، كوه نوردان و علاقه مندان به آثار طبيعي به سوي آن سرازير شد.

در سال ۱۳۵۲ كوه نوردان همدان دهانه و ورودي غار را به قطر ۵۰ سانتي متر تعريض كردند و از سال ۱۳۵۴ استفاده عمومي از غار عليصدر آغاز شد. از آن روز تاكنون جهت سهولت بازديد و رفاه حال گردشگران كارهاي زيادي درون غار انجام شده كه علاوه بر افزايش طول مسير آبي براي قايقراني، مسيرهايي در خشكي به مسير بازديد افزوذه گشته كه مناظر جديد و بديعي را در جلوي ديدگان مشتاق گردشگران قرار مي‌دهد.

دهانه اصلي غار عليصدر در روستاي عليصدركه مربوط به شهرستان كبود راهنگ مي‌باشد قرار دارد۰ هم چنين اين غار در فاصله ۷۵ كيلومتري شمال غربي همدان در كوههاي زاگرس مطابق طول جغرافيايي ۱۵٫۳ درجه و ۳۵٫۱۸ درجه و عرض جغراقيايي ۱۸٫۸ درجه و ۴۸ درجه و ارتفاع ۱۹۸۰ متر از سطح دريا واقع شده‌است. اين منطقه داراي آب و هواي نيمه خشك است و ميزان متوسط بارش سالانه ۳۰۰ ميلي ليتر است. رشته عليصدر قسمتي از واحدهاي شكل گرفته درغرب ايران موسوم به تشكيلات متعلق به دوران ژوراسيك است و با رشته‌هاي متناوب از شيستها و سنگهاي شني در لا به لاي پايه آن و يك رشته از تركيبات آهكي كه مثل خاك رس خاكستري تيره بوده و به صورت لايه‌هاي نازك روي شيستها قرار گرفته و يك لايه سبكتر از كريستالهاي آهكي در بالا قرار گرفته‌است كه محصول تغييراتي است كه ناشي از حرارت و فشار بالا مربوط به فعاليتهاي آتشفشاني در غرب رشته كوه عليصدر است.

رشته عليصدر به خودي خود چينه‌اي(قسمتي كه از روي زمين بالا آمده باشد) از يك طاقديس بزرگ است كه محور اصلي اش درجهت شمال به جنوب است. زاويه قرارگيري لايه‌ها در غار عليصدر و نواحي مجاور آن در حدود ۴۰ الي ۴۵ درجه‌است. طول رشته عليصدر حدود ۲ كيلومتر است. بيشترين ارتفاع رشته ۲۱۸۰ متر است و ارتفاع در محل دهنه ورودي كه در شمال رشته عليصدر قرار گرفته ۱۹۸۰ متر است.

در طرف جنوب، برآمدگي آهكي به مسافت حدود ۳۰ كيلومتر ادامه مي‌يابد و به رشته كوههاي چاله كن و سارقيه متصل مي‌شود. محور طاقديس دراين قسمت جنوبي درجهت N۱۱۵E قرار مي‌گيرد. بنابراين رشته عليصدر حد فاصل بين كوههاي عليصدر و كوه چاله كن از رشته اصلي جدا شده و در قسمت شمالي ۲۵ درجه در مسير خلاف گردش ساعت چرخيده‌است (گزارش ترابي- تهراني سال ۲۰۰۰).

 

يکشنبه ششم 9 1390 19:22

 بزرگترين قنديل در غار علي صدر همدان
 
 

پنج شنبه سوم 9 1390 22:57

روستاي وركانه همدان كه به عنوان نگين گردشگري روستايي اين استان شهرت يافته است با سنگ‌هاي لاشه كه تمام‌ كوچه‌هاي آن را احاطه كرده‌اند زير نورهاي موضعي به رنگ قهوه‌اي سوخته در مي‌‌آيند كه تصاوير اروپاي دوران رنسانس را يادآور مي‌شود.


به گزارش خبرنگار مهر، تداخل نورهايي كه از بالا و پايين ديوارها و خانه‌ها را احاطه كرده‌اند با رفتن خورشيد خود را بيشتر به رخ مي‌كشند و زيبايي كه تمام بافت اين روستا به دليل درخشندگي‌اش به دست آورده براي بسياري از گردشگران جاذبه‌اي مدرن در بافت سنتي محسوب مي‌شود.

جاذبه‌هايي كه حتي مسئولان سازماني همدان نيز از آن به عنوان نگين روستاهاي همدان نام مي‌برند.

روستاي وركانه يكي از روستاهاي دهستان الوند كوه شرقي در شرق شهرستان همدان است كه در دامنه كوه قرار دارد و كوه‌هاي سرده در سه كيلومتري شمال شرقي، كوه سرخ بلاغ در سه كيلومتري جنوب غربي و كوه قره‌داغ در چهار كيلومتري شرق اين‌ آبادي قرار دارند.

در هر كوچه اين روستا كه قدم مي‌گذاري، فرش سنگي زير پا، احساسي زيبا را در وجود انسان ايجاد مي‌كند، تمام كوچه‌ها جدول‌كشي شده و مانند شهري زيبا به نظر مي‌رسد و چراغ‌هاي روشنايي زيبايي كه مناسب سنگفرش‌هاست كنار پياده ‌رو تعبيه شده است.

زيباترين روستاي رنسانسي ايران + تصاوير

اين زيبايي وصف ‌ناشدني حاكم بر روستاي وركانه همدان در پي امضاي تفاهم‌نامه ميراث فرهنگي و بنياد مسكن انقلاب اسلامي ايجاد شد و به دنبال آن زيباسازي روستاي وركانه در چند فاز انجام گرفت و حفظ معماري سنتي آن جلوه‌اي ويژه به خود گرفت.

اين روستا زادگاه پرفسور توفيق موسيوند، سازنده نخستين قلب مصنوعي جهان است كه در سال 1315 در اين ديار چشم به جهان گشود.

روستاي وركانه همدان يكي از شش روستاي گردشگري همدان است

روستاي وركانه همدان يكي از شش روستاي گردشگري همدان است كه نام آن در فهرست آثار ملي به ثبت رسيد و به عنوان منطقه ويژه گردشگري كشور مطرح شد.

بافت كالبدي روستاي وركانه همدان به دليل ويژگي خاص فرهنگي، به عنوان ميراثي ارزشمند از نياكان به شمار مي‌رود و حفظ و نگهداري آن را مورد تأكيد قرار مي‌دهد.

اين روستا منطقه‌اي است كه قدم زدن در كوچه‌هاي آن عظمت قدرت و زيبايي آن انسان را مبهوت مي‌كند و آن را زيباتر از شهر به عنوان نگين همدان معرفي مي‌كند.

اين روستا مدتها به لحاظ وضع خاص خود از نظر موقعيت جغرافيايي و ارتباطي و توانمندي اقتصادي و زيرساختي در انزوا قرار داشته است و در سال‌هاي اخير با كشف پتانسيل هايش رونق به سراغ آن آمده است.

روستاي وركانه در دامنه جنوبي زاگرس مركزي قرار گرفته و روستاهاي اين منطقه به دليل كوهستاني بودن و برخورداري از طبيعت زيبا از مناطق بسيار بكر به شمار مي‌روند.

زيباترين روستاي رنسانسي ايران + تصاوير

وجود دره‌هاي فراوان از جمله دره‌هاي زيباي يورد صفرخان، دره‌ خان، تخته سنگ، جن‌ دره و سوبلاغ در مجاورت روستا از خصوصيات طبيعي منطقه است به طوري كه دره باراني در جنوب و جنوب شرق‌ آبادي واقع شده است و شيب عمومي اين منطقه و وجود دره‌هاي فراوان در اطراف روستا موجب شكل‌ گيري رودخانه‌هاي فصلي شده است.

رودخانه‌هاي فصلي وركانه از ارتفاعات يخچال‌ها سرچشمه مي‌گيرند و بعد از عبور از اراضي سيمين وركانه به رودخانه فصلي ارزانفود مي‌ريزند و سرچشمه گرفتن رودخانه دارستان (ارزانفود) از ارتفاعات روستاي ارزانفود بر جاذبه‌هاي طبيعي منطقه افزوده است.

گذري بر كوچه پس كوچه‌‌هاي روستاي سنگي وركانه در فصل تابستان، نشان دهنده پرورش درختان گردو، سيب و زردآلو در حياط برخي از واحدهاي مسكوني است.

باغ فضاي اصلي زندگي براي مردمان اين روستا است

در روستاي وركانه باغهاي سرسبز، اراضي و فضاهاي سبز، نقطه مثبت و پتانسيل فعال براي برنامه ‌ريزي جهت جذب گردشگر محسوب مي‌شود زيرا باغ به عنوان فضاي اصلي زندگي براي مردمان اين روستا مطرح است و در جاي جاي زندگي افراد رخنه كرده است به طوري كه حضور باغ، هر چند كم وسعت، در حياط خانه‌ها به وفور ديده مي‌شود.

گذشته از اين، محور ارتباط اصلي روستا از شهر همدان نيز داراي مناظر و چشم ‌اندازهاي زيبايي است كه مي‌تواند به عنوان محوري توريستي مطرح شود زيرا وجود چشم‌ اندازهاي زيبا و مناظر بديع اين محور را يكي از پتانسيل‌هاي بالفعل شهر همدان كرده است.

اين محور از جاده همدان - ملاير منشعب مي‌شود و پس از عبور از سد اكباتان و روستاهاي يلفان، شمس‌ آباد و علي‌آباد به وركانه مي‌رسد.

برخي بناها و فضاها كه بيشتر در بخش مركزي روستا و جاهايي كه قدمت بيشتري دارند، شامل بناهاي سطوح و فضاهاي پر و خالي در هم ادغام شده هستند كه بافت همگن ايجاد كرده‌اند.

در اين فضا و بافت، تراكم بناها شديد است و معابر طراحي شده در اين منطقه عرض كمي دارند. برخي بناها نيز به لحاظ تركيب مربوط به دوره جديد هستند و به لحاظ تركيب ‌بندي و بافت از نظم خاصي برخوردارند و در اين بخش از بافت، در حياط، باغ وجود دارد و بر زيبايي فضا افزوده است.

زيباترين روستاي رنسانسي ايران + تصاوير

فضاهاي باز روستا روي هم رفته 62 هزار و 569 متر وسعت دارند كه 17 هزار و 207 مترمربع آن را معابر، چهار هزار مترمربع آن را فضاي باز، 20 هزار و 286 مترمربع آن را عرصه‌هاي ساختماني و 21 هزار و 76 مترمربع آن را باغها و اراضي تشكيل مي‌دهند.

كاربرد سنگ در چهره و سيماي روستا خودنمايي مي‌كند

روستاي وركانه به لحاظ كار و استفاده از مصالح بومي و محلي به خصوص مصالح سنگي منحصر به فرد است و كاربرد سنگ به صورت يك مصالح عام و متعارف در چهره و سيماي روستا خودنمايي مي‌كند.

كاربرد سنگ نه‌ تنها در پي، بلكه در قسمت اعظم بناها در ساخت ديوارهاي باربر و ديوارهاي محوطه و حياط‌ها مورد استفاده قرار گرفته است و اكثر سنگ لاشه است كه توسط ملات گل كار شده و پهناي اين ديوارهاي سنگي در طبقه همكف به يك متر هم مي‌رسد و تنها عامل اتصال در ديوارهاي سنگي نيز استفاده از تيرهاي چوبي است.

سنگ، سنگ لاشه، سنگ مالون، خشت و آجر انواع مصالح متعارف ساختماني در ابنيه روستاي وركانه است و عنصر سنگ به عنوان اصلي‌ترين مصالح در ابنيه روستاي وركانه بيش از هر چيز در بازديد از روستا به چشم مي‌خورد و به نظر مي‌رسد كاربرد سنگ در روستا به علت فراواني اين عنصر در روستا و سختي و مقاومت آن در برابر تغييرات جوي و همچنين كمبود آجر و خشت در منطقه بوده است.

پيشينه روستاي وركانه به بيش از 400 سال مي‌رسد و آنچه از تاريخ برمي‌آيد اينكه نخستين و قديمي‌ترين محله آن، محله درب مسجد است.

محله درب مسجد قديمي‌ترين محله روستاي وركانه به شمار مي‌رود

روستاي وركانه مجموعه‌اي از چند محل است كه هر كدام از چندين واحد همسايگي و مسكوني تشكيل شده‌اند و در محله درب مسجد كه قديمي‌ترين محله روستاي وركانه به شمار مي‌رود مسجد، حمام و مخابرات قرار گرفته است.

در محله كردها نيز كه در شرق روستاي وركانه و ورودي آن جاي گرفته، تنها مدرسه روستا واقع شده است و خرمن جا كه به محله خرمني معروف است در اين محله قرار دارد.

محله عباس‌آباد سومين محله روستاست كه در مناطق تازه توسعه يافته قرار دارد و غير از نانوايي و يك آسياب، كاربري ديگري در آن استقرار ندارد.

روستاي وركانه به دليل اينكه در پيرامون آن معادن سنگ به فراواني مشاهده مي‌شود، نام وركانه را به خود گرفته و وجه تسميه روستاي وركانه را معادل محلي كه در نزديكي معدن يا وركان است، آورده‌اند و شايد وركانه را به دليل قرار گرفتن اين روستا در كنار رود و جوي آب به اين نام خوانده‌اند زيرا در زبان كردي، كانه به معناي چشمه است.

در روستاي وركانه مانند ساير روستاهاي استان، ريش‌سفيدان جايگاه خاصي دارند و در زمانهاي قديم نيز نظام تصميم‌ گيري و قدرت بر اساس ارباب رعيتي بوده است.

در آن زمان نقي‌خان قراگوزلو، خان روستا بوده و بعد از او نيز دخترش ارباب و حاكم روستا شده است و در حال حاضر نيز اصطبلي كه در دو كيلومتري جنوب روستا ساخته شده، بقايايي از آن زمان است.

زيباترين روستاي رنسانسي ايران + تصاوير

اين اصطبل در سالهاي پيش از انقلاب به عنوان مركز پرورش اسب دربار مطرح بوده و در حال حاضر نيز جز آثار ديدني روستا به شمار مي‌رود.

اين بنا داراي طول و عرضي به ابعاد 75 در 22 متر و با زيربناي كل يك هزار و 650 مترمربع ساخته شده و داراي يك حياط مركزي است كه در دو طرف حياط فضاي نگهداري اسب وجود داشته و دو ضلع ديگر، ‌ورودي و انبار علوفه بوده است.

ورودي اصطبل در ضلع شمال شرقي بناست و در ضلع‌هاي شرقي و غربي انبار علوفه و فضاي نگهباني تعبيه شده و كف انبارها از كف حياط در حدود يك متر پايين‌تر است.

قلعه مهري خانم اثري تاريخي در روستاي وركانه است

قلعه اربابي نيز بنايي است كه ساختمان آن با پلان چليپايي طراحي شده، مربوط به مهري خانم، ارباب روستا بوده است.

اين بنا در ابعاد 12×20 متر و با زيربناي 330 مترمربع در دو طبقه ساخته شده است و طبقه دوم در قسمت مركزي بنا ايجاد شده است.

ورودي بنا نيز از طبقه همكف و طبقه اول و از ضلع شرقي بنا صورت مي‌گرفته است و دو پله از دو طرف ورودي طبقه همكف به طبقه اول منتهي مي‌شود.

اين بنا در فاصله 100 متري در ضلع جنوبي روستا و در بستر سبز كوهپايه و مشرف به روستا واقع شده است.

وجود گورستان ساده‌اي در روستاي وركانه كه در آن هيچ سنگ قبري ديده نمي‌شود از ديگر مواردي است كه مورد توجه قرار دارد.

در روستاي وركانه تنها يك مسجد و آن نيز در ضلع جنوبي روستا وجود دارد كه بناي آن نوساز است و با مصالح جديد ساخته شده است.

نماي ساختمان مسجد از آجر كار شده و وضوخانه، فضاهاي پشتيباني و خدماتي مسجد در اطراف آن قرار دارد. اين مسجد به لحاظ معماري داخلي كاملا ساده است و يك محراب كوچك با كاشي‌كاري اندكي در اطراف محراب در آن ساخته شده است.

روستاي وركانه همدان كه به عنوان زيباترين روستاي استان همدان معرفي شده است اين روزها پذيراي شمار زيادي از مسافران است و فضاي سبز و با نشاط آن روزهايي به ياد ماندني را بدرقه راه ميهمانان همدان مي‌كند.

وركانه در فصل‌هاي بهار و تابستان علاوه بر پذيرا بودن اقوام كوچنده و چادرنشين، گردشگران و مسافران زيادي را به خود جذب مي‌كند و ييلاقهاي تخته سنگ و دريخان، باغ‌هاي گردو، سيب و بادام از محبوبترين گزينه‌هاي يك سفر خانوادگي براي مردم همدان و ساير شهرهاي ديگر محسوب مي‌شود.

تابستانهاي خنك و دلپذير و زمستانهاي سخت و خشن دستاورد اقليم كوهستاني براي وركانه است كه شبها همچو نگيني در دل كوه مي‌درخشد.

چهره روستا هميشه تميز و بهداشتي است و همين پاكيزگي و نورهاي درخشنده كوچه‌ها پس از غروب آفتاب، وركانه را به يكي از زيباترين و پرطرفدارترين روستاها در بين مردم همدان تبديل كرده است.


 

پنج شنبه سوم 9 1390 21:52

همدان فارس - آكا ايران

همدان
 
هَمَدان يكي از شهرهاي غربي و كوهستاني ايران مي‌باشد كه در استان همدان و در دامنه رشته كوه الوند واقع شده‌است. همدان يكي از شهرهاي تاريخي-فرهنگي و توريستي ايران به شمار مي‌رود. اين شهر در سيصد و شصت كيلومتري جنوب غربي تهران، در ارتفاع ۱۸۰۰ متري از سطح دريا قرار دارد. جمعيت اين شهر طبق سرشماري سال ۱۳۸۵ مركز آمار ايران برابر با ۴۷۹٬۴۴۰ نفر بوده‌است. شهر همدان مركز شهرستان همدان و نيز مركز استان همدان است.

ganjname

محوطهٔ بزرگ ميدان مركزي شهر همدان در زمان سلطنت رضاشاه پهلوي توسط مهندسان آلماني طراحي شده و به نقشه شعاعي معروف است كه ۶ بلوار اصلي بطور موازي به ميدان اصلي شهر وصل شده و بزرگراه‌ها بصورت رينگهاي اول و دوم، آنها را منقطع كرده كه درجهان در نوع خود كم نظير است و در ابتداي هر بلوار اصلي دو گنبد نقره‌اي رنگ جمعاً به تعداد ۱۲ گنبد به يادگار ۱۲ امام مذهب شيعه و با نام ايشان تعبيه شده‌است.(شكل نقشه ميدان در پايين آمده‌است)


جايگاه تاريخي همدان
 
نماي كاخ باستاني هگمتانه در نقش‌هاي آشوريان. با كنگره‌هاي 7 رنگ بر مبناي توصيف هرودوتهمدان، اولين پايتخت نخستين شاهنشاهي در ايران در ۲۷۰۰ تا ۲۵۵۰ سال پيش بوده‌است. اين شهر را نخستين شاه ماد بنيان نهاد و آن را در زبان ايرانيان دوران مادها هگمتانه به معني «جاي گرد آمدگان» ناميدند. همدان پايتخت تابستاني شاهان هخامنشي و اشكاني نيز بوده‌است. نام هگمتانه به مرور زمان در دوران ساسانيان به اَهمتان/ اَهمدان و سپس به همدان دگرگون شده‌است.

آثار مكشوفه از محوطهٔ باستاني هگمتانه و نيز كتيبه‌هاي گنج نامه آثاري از آن زمان مي‌باشند. آثار تاريخي، فرهنگي متعدد موجود در همدان، موجب شد تا در جلسه مورخ ۱۳۷۰/۲/۲ شوراي عالي شهرسازي و معماري كشور، همدان به عنوان يكي از شش شهر تاريخي، فرهنگي كشور شناخته شود، همچنين در سال ۱۳۸۵ مجلس شوراي اسلامي در مصوبه‌اي همدان را پايتخت تاريخ و تمدن ايران اعلام كرد.


همچنين كاوش‌هاي باستان‌شناسي انجام شده در تپه گيان نهاوند و وجود تپه باستاني باباكمال و مهاجرت حَيَقّوق پيامبر به تويسركان، (حدود ۷۰۰ سال قبل از ميلاد مسيح) نيز حاكي از قدمت اين دو شهر مي‌باشد. شير سنگي همدان را اكثر باستانشناسان و مورخين غير ايراني يادگار دوران مادها مي‌دانند و باستانشناسان داخلي به تازگي آنرا به دوران اشكاني منسوب مي‌كنند.

مهاجرت‌هاي اقوام آريايي‌نژاد ماد از حدود ۳۵۰۰ سال پيش به منطقه غرب ايران و محدوده فعلي استان همدان به تدريج منجر به شكل گيري نخستين حكومت فراگير به مركزيت هگمتانه (همدان) در فلات قاره ايران گشت و اين حكومت در ۶۵۰ پيش از ميلاد در اوج اقتدار خود ضمن چيرگي بر بزرگ‌ترين قدرت سياسي و نظامي آن روزگار يعني دولت آشور قلمرو خود ار از شرق به آسياي ميانه و در غرب به آسياي كوچك گسترش داد. بر اساس نوشته‌هاي هرودوت مورخ يوناني بدستور ديااكو نخستين پادشاه ماد در هگمتانه (همدان) پايتخت آنان استحكامات عظيمي شامل ۷ دژ تو در تو و كاخ‌هاي شاهي برپا شد.

 
كتيبه‌هاي فارسي باستان به خط ميخي از داريوش بزرگ و خشايارشا گنجنامه در همدانبيشتر پژوهندگان علوم تاريخ و باستان‌شناسي بر اين باورند كه تپه و بناهاي امروزي هگمتانه در دل شهر همدان، برجاي ماندهٔ بقاياي همين تأسيسات مي‌باشند. اين تپه طي چندين سال اخير مورد كاوشهاي باستانشناسي قرارگرفته و بناهاي بدست آمده و كارگاههاي كاوش در معرض ديد مردم قرار دارد.

همچنين انجام حفاريهاي باستان‌شناسي در تپه‌هاي گودين نزديك كنگاور در استان كرمانشاه و نوشيجان در ملاير گوشه‌هايي از فرهنگ و تمدن اقوام ماد را در اين زمان بر ما آشكار ساخته كه از جمله آنها مي‌توان به نخستين اشكال خط ونگارش و سكه‌هاي اوليه و مظاهر فرهنگ ديني و معماري ايراني اشاره نمود.

از دوره هخامنشيان علاوه بر سنگ نوشته‌هاي ميخي گنجنامه همدان تعداد قابل توجهي اشياﺀ زرين و سيمين و نيز بقاياي كاخهاي سنگي بيادگار مانده‌است كه علاقمندان مي‌توانند از آنها در موزه ملي كشور و موزه تپه هگمتانه بازديد كنند از دوره‌هاي سلوكي واشكاني در همدان گورستان پارتي و در نهاوند معبدآناهيتا برجاي است.

 
از آثار زرين شاهان هخامنشي كه در ويرانه‌هاي هگمتانه يافته شده‌است.شهر همدان در دوره ساساني يكي از ضرابخانه‌هاي اين حكومت بوده وسكه‌هاي متعددي از اين دوره در دست مي‌باشد. شهر نهاوند نيز در اين زمان داراي اهميت ويژه‌اي بود و دژ مستحكمي در آن قرارداشت و يكي از مراكز ايالات اسپهبد نشين هفتگانه اين دوره بود.

اعراب در يورش به ايران فتح نهاوند را فتح الفتوح ناميدند و گشودن همدان را به سال ۶۴۵ ميلادي پس از فتح نهاوند بزرگ‌ترين پيروزي خود بر ساسانيان شمرده‌اند. از آثار اين دوره مي‌توان به غار قلعه جوق در فامنين و بقاياي قلعه‌اي در همان محل اشاره كرد.


 آب و هوا
آب و هواي همدان سرد است و در فصل زمستان زمين پوشيده از برف مي‌شود.تابستان همدان معتدل و زمستان طولاني و سرد و برفي است.همچنين كمترين دماي ثبت شده در شهر همدان ۴۳- درجه‌است كه در زمستان سال ۱۳۴۲ ثبت گرديده و از اين حيث در ايران ركورد دار است.


 شخصيت‌هاي معروف


از شاعران، اديبان و عالمان مشهور استان همدان ميتوان به بزرگاني چون ميرزاده عشقي، طاهر همداني(باباطاهر)، مفتون همداني و عين القظات اشاره كرد. از هنر مندان معاصر به پرويز پرستويي، هانيه توسلي و مصطفي رحماندوست مي‌توان اشاره كرد.


 آثار تاريخي، اماكان توريستي و مراكز فرهنگي هنري

آثار تاريخي
آرامگاه بوعلي سينا دانشمند و طبيب نامي ايراني
آرامگاه باباطاهر
گنبدو آرامگاه علويان
آرامگاه استرومردخاي
برج قربان
تپه باستاني هگمتانه
غار علي‌صدر
كتيبه‌هاي گنجنامه
مجسمه شير سنگي
بازار كهن همدان
قبر اسكندر
مسجدجامع همدان
كليساي پروتستان
كليساي رافاييل
خانه شهبازيان
ميدان امام خميني ره
قلعه دختر(قيزقلعه سي)
تپه پيسا
تپه مصلي
عمارت وباغ نظري
گورستان پارتي
بقعه خضر
آرامگاه عارف قزويني
سراي قلمداني
پل كوريجان
آرامگاه ميررضي الدين آرتيماني
حمام تاريخي قلعه آرامگاه حضرت حيقوق نبي(ع) آتشكده و قلعهٔ باستاني نوشيجان تپه بزرگ، بوستان و رسد خانهٔ حاج عنايت(صدف)


مراكز گردشگري، چشم‌اندازهاي طبيعي
 
همدانتپه عباس آباد، آبشار گنجنامه، پيست اسكي تاريك دره، باغهاي مصفاي دامنه الوند به ويژه درهاي عباس آباد و سد اكباتان، پارك مردم و بوستان ارم از نقاط گردشگري و طبيعي همدان هستند.


 مكان و آثار باستاني مذهبي
امامزاده عبدالله، امامزاده يحيي، امامزاده حسين، امامزاده اسماعيل(امامزاده كوه)، امامزاده هادي ابن علي، امامزاده اسماعيل، امامزاده اهل بن علي.مقبره باستاني امامزاده اظهر، مقبرهٔ باستاني امامزاده هود.


 موزه‌ها و مراكز فرهنگي هنري
موزه تاريخ طبيعي همدان
تاريخچه :

موزه تاريخ طبيعي همدان، در راستاي تأمين اهداف علمي، آموزش و پرورش دانشگاه بوعلي سينا، در سال ۱۳۵۱ خورشيدي به همت آقاي جعفر محمد علي زاده بنيانگذاري شده‌است، و تا كنون نيز با مديريت ايشان اداره مي‌شود. اين موزه با الگوها و استانداردهاي بين المللي طراحي و تكميل شده‌است. و نه تنها در سطح ايران بلكه در سطح خاور ميانه و حتي جهان مطرح مي‌باشد. محل آن در فضاي دانشكده كشاورزي دانشگاه بوعلي سينا در انتهاي چهار باغ آزادگان منشعب از ميدان مدرس واقع شده‌است، و با زير بناي تقريبي ۲۰۰ متر مربع در سه تالار جداگانه و به‌هم‌پيوسته جاي داده شده‌است.

اكتشافات: توجه به اكتشاف، بيانگر پوپايي و بالندگي يك موزه مي‌باشد. و موزه تاريخ طبيعي همدان نيز درطول فعاليت ۲۸ ساله خود برخي از نمونه‌هاي را براي اولين بار در كشور كشف نموده‌است. و البته اثبات جديد بودن آنها در سطح جهان نياز به تحقيق و بررسي بيشتري دارد. براي نمونه كشف ۵ گونه جديد از ماهي‌هاي خليج فارس و چند نمونه از سنگواره‌ها است، كه براي اولين بار توسط اين موزه گزارش شده‌است. در حال حاضر علاوه بر گردشگران و پژوهندگان، سالانه گروه‌هاي زيادي از نفر دانشجويان و دانش آموزان از اين موزه ديدن مي‌كنند.

 


موزه هگمتانه
موزه هگمتانه در شرق تپه باستاني هگمتانه و جنب گودال معروف فرانسويها قرار دارد.

ساختمان اين مكان كه پيشتر مدرسه پرورش ناميده مي‌شد,در طي تغييرات وتعميراتي به منظور ايجاد يك موزه موقت به بهره برداري رسيده‌است و مجهز به آزمايشگاه و كارگاه عكاسي مي‌باشد.

اشياي موزه مشتمل بر دوبخش اختصاصي واستاني است.

در اين مجموعه آثار سنگي ,سفالي,استخواني وفلزي از دوره‌هاي پيش وپس از اسلام به نمايش در آمده‌است. در راهرو و تالار سمت راست موزه, اشياي يافته‌شده از هگمتانه نگهداري مي‌شوند. از برجسته‌ترين اين آثار مي‌توان به پايه ستونهاي متعلق به كاخهاي هخامنشي از جمله شالي ستون مربوط به دوران اردشير دوم با متن ميخي,دو مهر استامپي سنگي وشيشه‌اي مربوط به دوران قبل از اسلام وسرگاو از جنس سفال متعلق به دوران هخامنشي اشاره كرد. همچنين مجموعه‌اي از اشياي باستاني در سالهاي پيش از انقلاب به صورت حفارهاي غير قانوني از خاك خارج شده‌اند كه آنها را منسوب به هگمتانه مي‌دانند و اكنون در موزه ملي و بعضي در موزه‌هاي خارج از كشور نگهداري مي‌شوند. مجموعه تابوتهاي سنگي وسفالي مربوط به دوره پارتيان كه از ميدان شير سنگي بدست آمده اند, خمره‌ها وسنگهاي تزييني با نقوش زيبا وسنگ قبرهاي دوران مختلف اسلامي, شاخص‌ترين نماينده‌هاي آثار كشف شده استاني مي‌باشند كه در سالن مركزي و راهروي سمت چپ موزه قرار داده شده‌اند.

سوغات همدان
سفال و سراميك، چرم و كالاي چرمي، فرش، گليم و جاجيم، انگشت پيچ، سير تند، شير شيره، قيسي، مويز، شيره انگور، كماج، حلوا زرده، گردو، مرباي پوست پسته.دارتول، باسلق، شيرمال، معجون، مرباي گل رز، نان قندي، كاك،
منبع : ويكي پديا

جمعه بیست و هفتم 8 1390 19:23

تپه هگمتانه همدان - آكا ايران

تپه هِگْمَتانه تپه‌اي تاريخي با پيشينه‌اي متعلق به دوران مادها است كه در شهر همدان قرار دارد.


امروزه عموم باستان شناسان، تپهٔ باستاني هگمتانه، واقع در مركز شهر همدان را - كه وسيع‌ترين تپه باستاني ايران است - بقاياي ابنيهٔ كاسي، مادي، هخامنشي و بعد از آن مي‌دانند. مساحت اين تپه حدود ۳۰ هكتار مي‌باشد، كه با در نظر گرفتن بخش‌هايي كه جزء محدودهٔ تپهٔ باستاني بوده، ولي اينك ساختمانهاي مسكوني بر روي آن ساخته شده، به بيش از ۴۰ هكتار نيز مي‌رسد.

تپه هگمتانه - استان همدان - ايرانگردي

اين تپهٔ بيضي شكل، در داخل محدودهٔ شهر فعلي همدان در دو سوي خيابان اكباتان واقع شده‌است. «هگمتانه» يا «هنگمتانه» كه به زبان پارسي قديم به معني محل تجمع بوده، تركيبي از دو واژه «هنگ» به معني «جا» و «متانه» به معني «تجمع» است. اين واژه در زبان يونان به صورت «اكباتانا» در آمده‌است و در كتيبه‌هاي عيلامي به صورت «آگ ماتونو» آمده‌است. برخي نيز معتقدند: «امدانه» يا «آماداي» كه در كتيبه پليسر پادشاه آشور آمده، به اين محل اطلاق مي‌شده‌است. «هگمتانه» در زبان ارمني «اهمتان»، در زبان سرياني و پهلوي «اهمدان» و در گويش نويسندگان عرب «همدان» و در تورات «احتمانا» گفته شده‌است.

 

همچنين، سكه‌هايي از عهد ساساني كشف شده كه محل ضرب آنها «اهمتان» قيد شده‌است. نخستين اشارهٔ مكتوب به نام مادها و سرزمين ماد، در سالنامهٔ بيست و چهارم سارل مانزر سوم (۸۳۶ قبل از ميلاد) و سارگن دوم (۷۱۵ قبل از ميلاد) بوده‌است كه از اين قوم و سرزمين آنان به نام «ماداي» يا «آماداي» ياد كرده‌اند.


شهر هگمتانه را اقوام آريايي ماد بنا نهادند و آن را پايتخت نخستين شاهنشاهي ايراني قرار دادند. هرودوت بناي آنرا به ديااكو نخستين شاه ماد نسبت داده ولي گروهي از دانشمندان بناي آن را به فرورتيش، سومين شاه ماد نسبت داده‌اند.

تپه هگمتانه - استان همدان - ايرانگردي

برخي معتقدند كه «كَر كَشي» كه در لوح هاي آشوريان به آن اشاره شده، در محل همدان بوده است. آشوريان باستان به شهرهاي قوم كاسي، عنوان «كار كاشي» داده بودند، كه “ كار“ به معني قرارگاه يا منزلگاه و “ كاشي “اسم قوم“ كاسي“ است. و از اين رو گويند كه اسم قبلي هگمتانه، «اكسايا» يعني شهر كاسي‌ها بوده‌است.

مادها، گروهي از اقوام آريايي بودند، كه در شمال، مركز و غرب ايران ساكن شدند. عواملي مانند: رشد اجتماعي و فرهنگي، تماس با گروههاي بومي ساكن فلات ايران، وجود همسايگاني قدرتمند و احساس نيازهاي جديد سياسي و اجتماعي، آنها را وادار به اتحاد و ايجاد حكومتي مقتدر نمود، به طوري كه قوي‌ترين قوم آن روزگار يعني آشوري‌ها را، براي هميشه از صفحه روزگار محو كردند.

 تپه هگمتانه - استان همدان - ايرانگردي

روايات مورخين يوناني نيز حاكي است كه اين شهر در دورهٔ مادها (از اواخر قرن هشتم تا نيمهٔ اول قرن ششم قبل از ميلاد)، مدتها مركز امپراتوري مادها بوده‌است و پس از انقراض آنها نيز به عنوان يكي از پايتخت‌هاي هخامنشي (پايتخت تابستاني و احتمالاً محل خزانهٔ آنها) به شمار مي‌رفته‌است. گفته‌هاي هردوت مورخ يوناني، در قرن پنجم قبل از ميلاد، مهم‌ترين ماخذ تاريخي در اين مورد است. وي بناي اوليه اين شهر را به «دايااكو» نخستين شهريار ماد نسبت مي‌دهد (۷۲۸ قبل از ميلاد). هردوت اوضاع سياسي و اقتصادي نامناسب قوم ماد را در دستيابي ديااكو به قدرت موثر مي‌داند.

ديگر مورخين يوناني چون پلي‌بيوس، كنزياس، ژوستين و گزنفون نيز دربارهٔ هگمتانه مطالبي جمع آوري كرده‌اند. ديااكو پس از اينكه هگمتانه را به پايتختي خود برگزيد، تصميم به ساخت كاخي عظيم و مستحكم، به صورت هفت قلعهٔ تو در تو، گرفت. به طوري كه كاخ پادشاهي و خزانه، در درون قلعهٔ هفتم قرار داشته باشند. ديااكو به تقليد از رنگ آميزي قصرهاي بابلي دستور داده بود، كنگره‌هاي هر قلعه را به رنگي مخصوص در آورند.

تپه هگمتانه - استان همدان - ايرانگردي

به اين ترتيب: رنگ كنگره‌هاي قلعه اول؛ سفيد، دومي؛ سياه، سومي؛ ارغواني، چهارمي؛ آبي، پنجمي؛ نارنجي و كنگره در باروي داخلي؛ سيمين و زرين بودند. محيط بيروني‌ترين ديوار قلعه، تقريباً به اندازهٔ حصار شهر آتن بوده‌است.

قصر شاهي، كه در آخرين قلعهٔ دروني بر پا شده بود، داراي صدها اتاق بوده و مردم نيز خانه‌هاي خود را بيرون اين قلعه‌ها و در كنار آن ساخته بودند. بنا به درخواست ديااكو، قوم ماد شهرهاي كوچكي را كه در آن مي‌زيسته‌اند، رها ساخته و پايتخت را مورد توجه قرار دادند و در اطراف قلعه شاهي، خانه‌هاي خود را بنا كردند.

پلي بيوس مورخ يوناني (۲۰۴ تا ۱۳۲ قبل از ميلاد) مي‌نويسد: «در دامان كوه اورنت، («اورنت» يا «اورانتس» = الوند)، شهر هگمتانه با قلعه و ارگ مستحكم و حيرت‌آوري قرار گرفته و قصر شاهي در داخل آخرين قلعه آن استوار گرديده‌است. وضع ساختماني، آرايش عجيب و تزئيناتي كه در آن به كار رفته به نحوي بوده، كه توصيف آن مبالغه‌آميز به نظر مي‌رسد. چوب‌هايي كه در آن به مصرف رسيده، پوشيده از زر و سيم است. درها، ستون‌ها و رواقهاي آن، با هزاران گونه كنده‌كاري و نقش و نگار آراسته شده‌اند. يك ديوار بي‌پيرايه و يك تير عاري از زيور، در آن كاخ نيست. حتي كاشي‌هايي كه زينت‌بخش «ازاره‌ها» و ديواره‌هاي دروني قصر است، با پوششي از آب نقره، سيم اندود گشته و همهٔ چوب‌ها از جنس سرو و كاج هستند.»

كنزياس مورخ يوناني و پزشك معروف اردشير دوم هخامنشي (۴۰۴ تا ۳۰۵ قبل از ميلاد) مي‌نويسد: ««سميرامين» ملكهٔ آشور، پس از ديدن وضعيت شهر و موقعيت مناسب آن دستور داده، كه براي او در آنجا كاخي بسازند و چون ديده‌است كه در شهر جديدالاحداث كمبود آب وجود دارد، دستور داده تا با صرف هزينه‌اي گزاف، نهري ساخته و آب درياچه‌اي را كه در آن سوي كوه اورنت (الوند) است، به اين شهر سرازير نمايند.»

ابوبكر احمد بن محمد اسحاق همداني – معروف به ابن فقيه - در كتاب البلدان خود، كه در حدود سال ۲۹۰ هجري به تحرير درآمده، به نقل از يكي از دانشمندان پارسي مي‌نويسد: «همدان بزرگ‌ترين شهر جبال و حدود چهار فرسنگ در چهار فرسنگ بوده‌است.»

بخت النصر بعد از فتح و ويراني بيت المقدس، فرمانده‌اي به نام صقلاب را به قصد تصرف همدان مي‌فرستد، ولي وي با عدم موفقيت مواجه شده و طي نامه‌اي به بخت النصر مي‌نويسد: «من به شهري آمده‌ام، داراي بارويي بلند و سركش و مردمي بسيار و كوي و برزن‌هايي فراخ و رودهاي فراوان.».


پس از انقراض مادها، هر چند هگمتانه مركزيت نخستين را نيافت، ولي به جهت قرار گرفتن در مسير راه شاهي، كه پارسه (تخت جمشيد) را به سارد متصل مي‌كرد، به عنوان پايتخت تابستاني هخامنشيان مورد توجه خاص بود و از اين رو آن را آباد كردند.

در زماني كه داريوش سوم با اسكندر مواجه مي‌شود، هگمتانه به صورت ويرانه‌اي بوده‌است. ولي داريوش سوم بنا به پيشنهاد ياران خود، دستور مي‌دهد در ميانهٔ شهر، كوشكي بزرگ كه آن را ساروق مي‌ناميدند، بسازند. در اين كوشك، سيصد مخفي‌گاه براي گنجينه‌ها و دارايي‌ها بر پا شد و براي آن هشت درب آهنين ساختند، كه همه دو اشكوبي (دو لختي) و هر اشكوب، به بلنداي دوازده گز بود.


چنانكه ملاحظه شد، دربارهٔ چگونگي احداث و نام بنيانگذاران هگمتانه در بين مورخين يوناني، اتفاق نظر وجود ندارد. مورخين اسلامي نيز در اين زمينه با يكديگر اختلاف نظر دارند. در مورد محل دقيق آن هم نظريات متفاوتي ارائه شده‌است. گر چه اكثر مورخين، پژوهشگران و باستان شناسان مانند مرحوم مصطفوي، پرفسور گيريشمن، اشميت، لوشاي و پرا دارا، تپه‌اي را كه هم اكنون در شهر همدان به نام هگمتانه معروف است، محل اصلي شهر باستاني هگمتانه مي‌دانند.


در حفاري‌هاي باستان‌شناسي سالهاي اخير در تپه هگمتانه مشخص شده‌است كه محل كاخ و بناهاي اشاره شده، در تپه هگمتانه كنوني واقع بوده‌است.

از جمله ويژگيهاي شهر باستاني هگمتانه، معماري و طرح و نقشه منظم اين شهر بوده، كه در بين آثار باستاني به دست آمده كم‌سابقه‌است. آثار كشف شده حاكي از وجود يك شبكهٔ منظم و پيشرفتهٔ آب‌رساني در شهر حكومتي مادها و پارت‌ها است. در فواصل بين كانالهاي آب رساني، معابري بر عرض ۵/۳ متر وجود داشته و كف اين معابر، تماماً با آجرهاي مربع شكل و منظمي، مفروش بوده‌است. تحقيقات نشان داده كه در فواصل ۳۵ متري بين معابر، دو سري واحدهاي ساختماني قرار دارند، كه هر كدام شامل يك حياط مركزي (هال) است، با اتاق‌ها و انبارهايي به صورت قرينه در گرداگرد آن. به شكلي كه هر واحد ساختماني، فضايي در حدود ۵/۱۷ * ۵/۱۷ متر را در بر مي‌گيرد. معابر مذكور با عرض ۵/۳ متر و پي بندي آجري در بخش وسيعي از تپه گسترش داشته و جهت شمال شرقي به جنوب غربي دارند.

پيشينهٔ حفاري‌هاي علمي اين تپه، به سال ۱۹۱۳ ميلادي بر مي‌گردد، كه هيئتي فرانسوي از طرف موزهٔ لوور پاريس به سرپرستي شارل فوسي، كاوش‌هايي در تپه هگمتانه انجام داد. ولي نتايج اين كاوشها هيچ‌گاه منتشر نشد.

در طي ۱۰ فصل حفاري انجام شده از سال ۱۳۶۲ تا ۱۳۷۸، كه حدود ۱۴۰۰۰ متر مربع از بقاياي اين شهر مورد كاوش قرار گرفت، يكي از كهن‌ترين دوره‌هاي تمدّن بشري نمايان شده‌است. همچنين يك حصار طولاني به ارتفاع ۹ متر و دو برج عظيم و كم‌نظير در درون آن كشف شده‌است. از جمله كاوشهاي علمي سال ۱۳۶۲ تا كنون كه به سرپرستي آقاي دكتر محمد رحيم صراف به انجام رسيده، منجر به شناسايي شهر بزرگي در دل تپه هگمتانه شده‌است.

همچنين ادامه كاوش‌ها، بخش‌هايي از حصار عظيم شهر به قطر ۹ متر و ارتفاع ۸ متر را آشكار ساخته‌است. اين حصار در فواصل معين، داراي بر جهان عظيم بوده، كه هگمتانه قديم را در بر مي‌گرفته‌است.

به طور كلي اين تپه در طول يكصد سال اخير بارها مورد حفاري باستان شناسان داخلي و خارجي قرار گرفته‌است. ضمناً در طول حفاريهاي انجام شده، آثار ارزشمند و بي‌نظيري كشف گرديده، كه اغلب متعلق به دوران هخامنشيان و نياكان آنهاست.


لوح زرين به نام «آريارمنه»: اين لوح از زرِ ناب و به ابعاد ۱۲ در ۸ سانتيمتر و داراي ۱۰ سطر به خط ميخي است. «آريارمنه»، جدِّ داريوش اول است. بنا به اظهار نظر باستان‌شناسان، اين لوح قديمي‌ترين اثر تاريخي است ودر موزهٔ برلن آلمان نگهداري مي‌شود.

تپه هگمتانه - استان همدان - ايرانگردي

لوح زرين به نام «ارشام»: ابعاد اين لوح ۸ در ۱۳ سانتيمتر است. لوح به خط ميخي واز دوره هخامنشينان بجا مانده‌است. اين لوح در اختيار مجموعهٔ شخصي مارسل ويدال آمريكائي است.
در سال ۱۴۰۷ هنگام پي كني خانه‌اي در روي تپه هگمتانه دو قطعه لوح يكي طلا و ديگري نقره به اندازه هم پيدا شدند. ابعاد هر لوح ۱۹ در ۸/۱۸ سانتيمتر است و خطوط نوشته شده به خط ميخي و محتواي هر دو نوشته يكي هست. لوح نقره‌اي در موزهٔ كاخ مرمر و ديگري در موزهٔ ايران باستان در تهران نگهداري مي‌شوند.
لوح زرين به نام داريوش دوم: اين لوح از زرناب به ابعاد ۵/۲۰ در ۵/۱۸ سانتيمتر و خطوط نوشته شده ۲۳ سطر به خط ميخي است. اين لوح خارج از كشور بوده‌است كه به‌وسيلهٔ موزه ايران باستان خريداري گرديد و اكنون جزو گنجينه‌هاي موزه ايران باستان است. لوح ديگري به ابعاد ۲/۱۶ در ۱۳ سانتيمتر يافت شده كه داراي ۲۹ سطر به خط ميخي است و در سال ۱۳۳۱ خريداري شده و در حال حاضر در موزه ايران باستان نگهداري مي‌شود.
لوح زرين به نام اردشير دوم: اين لوح به نام اردشير دوم پسر داريوش دوم هخامنشي و ابعاد آن لوح ۱۳ در ۱۳ سانتيمتر و داراي ۲۰ سطر به خط ميخي است كه در روي زر ناب حك گرديده‌اند.

كوزه‌اي شكسته، به جا مانده از دورهٔ خشايارشا (پسر داريوش اول). اين كوزه از نقره‌است كه قطر دهانهٔ آن ۵/۷ سانتيمتر و ارتفاع آن ۱۲ سانيتمتر است. خطوطي ميخي بر اين كوزه نقره حكاكي شده‌است كه برخي از كلمات آن باقي است و برخي ديگر روي تكه‌هاي شكسته شده بود و مفقود مانده‌است. اين كوزهٔ دورهٔ هخامنشي كه در خارج از كشور بوده‌است خريداري گرديده و در حال حاضر در موزه ايران باستان نگهداري مي‌شود.
بشقاب نقره‌اي با قطر دهانه ۲۰ سانتيمتر از دوره هخامنشي. اين بشقاب در سال ۱۳۲۴ از طرف موزه ايران باستان خريداري و به كشور بازگردانده شد و در موزه ايران باستان تهران نگهداري مي‌شود.
بشقاب يا جام نقره مربوط به دوره اردشير اول. قطر دهانهٔ آن ۷/۲۶ سانتيمتر است. اين بشقاب در اختيار موزهٔ مترو پوليتن نيويورك است. در لبهٔ داخلي بشقاب به خط ميخي يك سطرطولاني نوشته شده‌است كه ترجمهٔ آن اين است: «اردشير شاه بزرگ، شاه كشورها پسر خشايارشا، خشايارشا پسر داريوش شاه هخامنشي [بود] كه اين جام سيمين را [براي] كاخ پادشاهي خود درست كرد.»
ظرف طلا كه مانند كاسه‌اي است گود كه رويهٔ بيروني آن داراي برجستگهائي است. اين نقوش از لبهٔ ظرف شروع شده و در وسط برآمدگي تكرار مي‌شود. بين برجستگيها و لبهٔ بالائيِ ظرف يك سطرخط ميخي نقره شده جمله‌اي به زبان پارسي باستان بابلي- عيلامي تكرار مي‌شود و ترجمهٔ فارسي «داريوش شاه بزرگ» است. قطر دهانه ظرف ۴/۱۸ سانتيمتر و ارتفاع آن ۷/۱۰ سانتيمتر است. اين كاسهٔ طلائي دورهٔ هخامنشي، گذشته از ارزش باستان‌شناسي‌اي كه دارد مي‌تواند از نظر هنر طلاكاري و ظرافت يكي از كارهاي هنري منحصر به فرد محسوب گردد. اين ظرف جزو مجموعهٔ گورگيان در نيويورك است.
پايهٔ ستون سنگي مربوط به اردشير دوم. اين پايه ستون مربعي است به طول ضلع ۹۳ سانتيمتر كه از سنگ يك تكه ساخته شده؛ بطوري كه مربع زيرين بزرگ‌تر و در روي آن مربع وسط شال ستون بصورت دايره روي مربع وسط قراردارد. در حاشيهٔ فوقاني مربع زيرين اين ته ستون كتيبه‌اي به خط ميخي كنده شده‌است كه ترجمهٔ آن چنين است: «ستون سنگي كاخ آپادانا اردشير بزرگ...پسر داريوش شاه هخامنشي...». از قرار معلوم اين ته ستون سنگي پيش از سال ۱۳۱۴ در تپهٔ هگمتانه بدست آمده و تا سال ۱۳۲۸ دراخيتار ادارهٔ فرهنگ وقت (آموزش و پرورش) بوده‌است. سپس به موزهٔ ايران باستان تحويل داده شد و در حال حاضر در همان موزه نگهداري مي‌شود.
ته ستون ديگري به نام اردشير دوم هخامنشي. پايه ستوني از سنگ با ۷ سطر كتيبه به خط ميخي مربوط به اردشير دوم كه در تپهٔ هگمتانه پيدا شد و درحال حاضر در تملك شخصي است در انگلستان. كتيبه‌اي كه بر اين ته ستون نوشته شده‌است از اين قرار است: «اردشير شاه بزرگ، شاه شاهان، شاه كشورها، شاه اين سرزمين، پسر داريوش شاه [كه] داريوش پسر ارد شير شاه [و] اردشير پسر خشايارشا [و] خشايارشا پدر داريوش شاه [و] داريوش پسر ويشتاسب هخامنشي [بودند]، اين كاخ را به لطف اورمزد و ناهيد و مهر مرا از همه بدي‌ها حفظ فرمايند و آنچه من ساخته‌ام از گزند و آسيب محفوظ دارند.»
بنا به گزارش كتاب هگمتانه تا امروز (چاپ سال ۱۳۳۲)، ۸ قطعه لوح زرين و سمين از كشفيات تپه هگمتانه و تخت جمشيد بدست آمده كه ۵ لوح طلا و يك نقره مربوط به تپه هگمتانه همدان است و تنها يك لوح طلا و يك نقره مربوط به تخت جمشيد است. همين نكته اهميت تاريخي و باستاني تپه هگمتانه را بهتر از هر مطلبي ديگر نشان مي‌دهد.

جمعه بیست و هفتم 8 1390 19:21

حمام حاج آقا تراب نهاوند همدان - آكا ايران

حمام حاج آقا تراب نهاوند از آثار دوره قاجار است كه در بافت قديمي شهر نهاوند واقع شده و از قسمت‌هاي تون، حمام سرد و گرم، حجره شاه نشير، خزينه تشكيل شده، و شامل تزئيناتي نظير نبرد رستم با دير سفيد، آهك‌بري و كاشي‌كاري است و در سال 56 در فهرست آثار ملي به ثبت رسيده است.

حمام حاج آقا تراب نهاوند - همدان - ايرانگردي

حمام حاج آقا تراب نهاوند - همدان - ايرانگردي

حمام حاج آقا تراب نهاوند - همدان - ايرانگردي

جمعه بیست و هفتم 8 1390 19:19

برج قربان همدان - آكا ايران

برج قربان يكي از آثار تاريخي قرون هفتم يا هشتم هجري است كه در محل زندهاي شهر همدان بين چهار باغ شهيد مدني و خيابان طالقاني جنب دبيرستان ابن سينا واقع است اين بنا مدفن شيخ السلام حسن بن عطار حافظ ابو العلاء همداني و جمعي از امراي سلجوقي است. عثكل جد اعلاي او عرب تبار بوده ولي او و پدرانش همداني بوده اند.

برج قربان - استان همدان - ايرانگردي

 

درباره علت نام گذاري اين بنا به برج قربان معروف است كه در جريان شورش افاغنه در اواخر دوره صفويه فردي به نام قربان اين محل را سنگر گاه خود قرار داده و ضمن دفع شورشگران از اهالي محل دفاع كرده‌است از اين رو مسجد وبقعه به نام او شهرت يافته‌است.

برج قربان - استان همدان - ايرانگردي

در سال ۱۳۱۲ و در حين انجام تعميرات درزير برج سردابي يافتند كه كليه قبور اشاره شده در آنجا قرار داشتند اين برج در تاريخ ۲۸/۳/۱۳۵۴ و به شماره۱۰۷۸/۳ در فهرست آثار تاريخي و ملي ايران به ثبت رسيده‌است.

برج قربان - استان همدان - ايرانگردي

جمعه بیست و هفتم 8 1390 19:17

آرامگاه بو علي سينا همدان - آكا ايران

آرامگاه ابوعلي سينا
آرمگاه «ابوعلي سينا» در همدان قرار دارد كه در سال 1331 خورشيدي افتتاح شده است. البته در بخارا كه زادگاه او بوده، براي تهيه‌ي تنديسي از وي، جمجمه‌ي اين دانشمند بزرگ را نزد انسان‌شناس روسي «گورازيموف» فرستادند تا بر اساس شكل استخوان‌ها، نيمرخي از او تهيه گردد.
 بعدها يك شخص ديگر روسي به نام«آتاسيكوف»، در آن نيم‌رخ اصلاحاتي انجام داد. اين تغييرات هم‌اكنون در مجسمه‌اي كه توسط بانوي هنرمندي به نام «سوكولوا» ساخته شده، اعمال گرديده و هم اكنون در بيرون از كتابخانه‌ي «ابوعلي سينا» در «بخارا» كارگذاشته شده‌است.

آرامگاه بو علي سينا - استان همدان - ايرانگردي


  در ايران، در سال 1331 خورشيدي برابر با 1952 ميلادي، به مناسبت هزاره‌ي تولد او جشني برگزار گرديد كه در آن گروهي از دانشمندان جهان شركت داشتند. به علت آن كه «ابوعلي سينا» در «بخارا» به دنيا آمده و در آن جا تحصيل كرده است، مردم كنوني اين بخش ـ كه زماني جزو قلمرو سامانيان بوده و اكنون بخشي از جمهوري ازبكستان است ـ او را ازبك و ترك مي‌دانند.
از طرف ديگر به دليل آن‌كه «ابن سينا» بخشي از آثار خود را به عربي نوشته است، نه تنها عرب‌زبان‌ها كه مردم كشورهاي اروپايي نيز در كتاب‌هاي تاريخي خود، كساني همچون او، «ابوريحان بيروني»، «زكرياي رازي» و بسياري ديگر را عرب مي‌دانند.
البته آنچه مسلم است در ايراني بودن اين افراد، جاي ترديد نيست. در آن زمان، زبان عربي، زبان رايج و قابل قبول علم بوده است همچون زبان انگليسي كه امروز بسياري از پژوهشگران كشورهاي مختلف دنيا كه زبان مادري آنان زبان ديگري است، كتاب‌هاي خود را به انگليسي مي‌نويسند. اگر زبان را در اين موردها بخواهيم ملاك مليت آنان قرار دهيم پس همه يا آمريكايي هستند و يا اهل انگستان. اين قانومندي نيز در آن زمان در باره‌ي انبوهي از دانشمندان ايراني نيز مصداق داشته است.

آرامگاه بو علي سينا - استان همدان - ايرانگردي

 گزارشي تكميلي در باره‌ي آرامگاه «ابوعلي سينا»
گزارشي از اولين همايش «ابن سينا» در سال1333        خبرگزاري «مهر» گزارشي را كه دكتر «ذبيح الله صفا» براي اولين بزرگداشت «ابن سينا» در ايران (سال 1333) تهيه كرده، در تاريخ اول شهريور ماه 1383، در سايت «خيرگزاري مهر» چنين نقل مي‌كند:        
« بنا بر آنچه گروهي از محققان و مورخان نوشته ان، «ابن سينا» در همدان در گذشته و در زير حصار آن شهر نيز دفن شده است. «البيهقي» ، «ابن خلكان»، «ابن العبري»، «خواند مير» و «قاضي نورالله» نيز نوشته اند كه مقبره وي در همدان است.
مقبره «ابن سينا» در دره «مراد بيك» در ضلع غربي خيابان «ابوعلي» همدان يعني خياباني كه از مركز شهر رو به جنوب و كمي مايل به غرب امتداد دارد واقع است و در كنار آن قبر «ابوسعدي دخدوك» قرار گرفته است. «ابوسعيد»، از دوستان «ابن سينا» بوده كه بعد از غائله شورش سپاهيان «شمس الدولة ديلمي»، مدت چهل روز در خانه وي پنهان بوده است. محل كنوني آرامگاه «ابن سينا» و  «ابوسعيد»، در همان زميني قرار دارد كه روزگاري منزل «ابوسعيد» و مدتي نيز مخيفگاه شيخ ما بوده است.
 اين محل در آن روزگار، كنار شهر و پشت باروي جنوبي همدان بوده و تا اواخر قرن سيزدهم هجري چهارطاق كوچكي بر روي قبر آن دو قرار داشته است و چون چهار طاق مذكور به تدريج بر اثر فرسودگي رو به ويراني مي‌رفته است، يكي از شاهزاده خانم‌هاي دانش‌دوست قاجار به نام «نگار خانم» دختر «شاهزاده عباس ميرزا» وليعهد «فتحعليشاه» درصدد تجديد بنا و تعمير آن برآمده‌است.
نوشته‌اند كه «نگار خانم» نخست همسر «عبدالله‌خان صارم‌الدوله» از طايفه «حاجي‌لر» بوده و پس از آن به همسري «مصطفي‌قلي‌خان اعتماد السلطنه» درآمده است. به دستور اين شاهزاده خانم، به جاي چهارطاق قديم، گنبدي از آجر ساختند و دو سنگ، يكي روي قبر «ابن سينا» و ديگري روي قبر «ابوسعيد دخدوك» نهادند. پس از درست شدن  آرامگاه با شكوه جديد، سنگ قبرهاي مذكور را در سرسراي آرامگاه قرار داده‌اند.

آرامگاه بو علي سينا - استان همدان - ايرانگردي

در شمال آرامگاه، خانه‌هاي مسكوني و در قسمت جنوب آن، حياط آرامگاه قرارداشته است. كتابخانه‌ي آرامگاه كه 649 مجلد كتاب داشته به قرائت خانه‌ي «ابوعلي سينا» موسوم بوده است. در داخل آرامگاه، دور دو سنگ قبر «ابوعلي» و «ابوسعيد»، نرده چوبي كوتاهي قرارداده‌اند.
 نظر اعضاء انجمن آثار ملي ايران در مورد بناي جديد آرامگاه بوعلي بر آن بود كه اصول معماري قديم و جديد هر دو رعايت شود. با توجه بدين نكته، در خرداد ماه سال 1324 هـ‌. ش طرح نقشه‌ي آن بين مهندسان و فارغ التحصيلان رشته معماري به مسابقه گذارده شد.
از بين طرحهاي متعددي كه به انجمن رسيد طرح پيشنهادي آقاي مهندس «هوشنگ سيحون» كه با نظر آقايان «آندره گدار» مدير كل فني موزه‌ي باستانشناسي و مهندس «محسن فروغي» تهيه شده بود، مورد قبول قرار گرفت و به عنوان جايزه، اجراء ساختمان بر عهده‌ي او واگذار گرديد .
طرح مزبور با توجه به سبك معماري قرني كه حكيم در آن مي‌زيسته از روي يكي از قديم‌ترين و عظيم‌ترين بناهاي آن عصر يعني «گنبد قابوس»، كه از شاهكارهاي معماري به شمار مي‌رود اقتباس گرديده است. «گنبد قابوس» به موجب كتيبه‌ي موجود بر روي بنا، به سال 375 شمسي برابر با 397 قمري بنا شده است و بدان جهت، بناي آرامگاهي براي «ابن سينا» بدان سبك و شيوه از هر جهت مناسب مي‌نموده است. جالب آن‌جاست ‌كه گنبد قابوس در قرن پنجم بنا شده است يعني زماني كه قسمتي از دوران زندگاني «ابن سينا» در آن سپري شده است.
در نيمه سال(1326 هـ . ش) انجمن آثار ملي، تصميم به اجراي طرح ساختمان آرامگاه گرفت. در آن هنگام مهندس «سيحون» براي تكميل مطالعات خود در پاريس به سر مي‌برد. پس از آگاهي از تصميم انجمن در خرداد ماه 1327 خورشيدي، طرح‌هاي اجرايي آرامگاه را به‌عنوان پايان‌نامه به دانشكده هنرهاي زيباي پاريس تقديم كرد.
 و سپس در تيرماه همان سال، آنها را براي اجرا به انجمن ارسال داشت. در اوائل سال 1328 بين انجمن آثار ملي ايران و شركت ساختمان‌هاي كشور (شركت نسبي مهندس ابتهاج و شركاء) قرارداد قطعي ساختمان بسته شد و در خرداد ماه همان سال، كار بناي ساختمان آرامگاه آغاز گرديد.
پس از تخريب مقبره‌ي قديم و گشودن قبر «ابوعلي سينا» و «ابوسعيد»، جمجمه و قسمتي از استخوان هاي ابوعلي و قسمتي از استخوانهاي ابوسعيد كه باقي مانده بود با حضور افراد معتمد و موثق، پس از تهيه صورت‌جلسه، در جعبه‌هاي مخصوص نهاده و مهر و موم شد تا پس از آماده شدن آرامگاه جديد، مجدداً دفن گردد .
 تنديس «ابوعلي سِنا» در ازبكستان
طراح بنا، طرح خود را به نحوي پيش بيني كرده بود كه هم يادآور يكي از مقابر عصر زندگي «ابن سينا» و هم نشانه اي از تكامل فن معماري جديد باشد. اين است كه معمار بنا در قسمت زيرين، روحيه‌ي بناهاي مصر، ايران و يونان قديم را با تمام عظمت و جلال آنها نشان مي‌دهد و در قسمت زبرين، روش معماري مقبره‌ي «قابوس» رعايت شده است.
بدين ترتيب، طراح ساختمان نشان داده است كه «ابن سينا» يك فيلسوف و متفكر بزرگ اسلامي است كه بناي افكارش بر علوم و اطلاعاتي كه ازملل قديمه رسيده، قرار دارد. سنگ‌هاي خشني كه با ابعاد نسبتاً بزرگ در قسمتهاي زيرين بنا به كار رفته، روحيه‌ي استحكام و قدرت را ظاهر مي سازد و ظرافت آميخته با عظمتي كه در برج و پايه‌هاي آن ديده مي شود، تفاوت آن‌ها را با سنگ‌هاي خشن نشان مي‌دهد.
باغچه ها و چشمه‌هايي كه در حياط ورودي ساختمان كارسازي شده، نمونه‌ي كوچكي از باغ‌هاي معلق «بابل» همراه با طراوتي مشرق زمينانه است. زمين محوطه و زير بناي آرامگاه جمعاً سه هزار و نود متر مربع بوده است. كه اكنون به هفت‌ هزار افزايش يافته است.

آرامگاه بو علي سينا - استان همدان - ايرانگردي

ساختمان آرامگاه در سال 1330 به پايان رسيد و در بهمن ماه همان سال به نمايندگان انجمن آثار ملي تحويل گرديد. در روز پنجشنبه يازدهم ارديبهشت ماه سال (1331 هــ . ش) با حضور آقايان جهانسوز فرماندار همدان، ابطحي رئيس فرهنگ، ايزديار بازرس فني، رئيس شهرباني، نماينده انجمن آثار ملي و برخي از روحانيان پس از معاينه و بازديد، لاك و مهر جعبه‌هاي محتوي استخوانهاي «ابوعلي» و «ابوسعيد دخدوك» استخوانها با دقت كامل و رعايت موازين شرع و آداب و رسوم معمول، كفن و دفن گرديد. قبر «ابوعلي سينا» در سمت راست مدخل آرامگاه و در سمت چپ او، قبر «ابوسعيد دخدوك» قرار گرفته است .
در حياط شرقي آرامگاه، روبروي در ورودي، در مقابل خيابان «بوعلي»، قبر شاعر ملي ايران «ابوالقاسم عارف قزويني» قرار داد و بر روي سكويي مربع كه هر ضلع آن حدود يك متر است سنگ مرمري است كه با خط نستعليق زيب، مطالبي با اين مضمون آمده است:
«تصويري كه از بن سينا در نسخه هاي كهن، در كتابخانه ها وكليساها، در نسخه هاي قديم كتابهاي اروپايي و ترجمه هاي لاتين آثار او موجود است اصالت ندارد و بيشتر بر حدس و گمان متكي بوده است. از اين رو انجمن آثار ملي تصميم گرفت مجسمه‌اي از او تهيه كند. به همين دليل لازم بود بر اساس مآخذ و مدارك موجود، تصويري از او فراهم آيد.
از اين رو، كميسيون‌هاي متعددي از دانشمنداني كه با آثار شيخ و شرح حال او آشنايي داشتند تشكيل گرديد و با توجه به اطلاعاتي كه درباره‌ي او به قلم خود وي و نيز شاگردش «ابوعبيد» و همچنين نوشته‌ي «بيهقي» در تتمه‌ي «صوان الحكمة» به‌دست آمده است، تصميم گرفته شد كه تصويري از او به وسيله‌ي پيكر تراش معتبر، آقاي «ابوالحسن صديقي» تهيه گردد.»
استاد «صديقي»، در ارديبهشت ماه سال  خورشيدي، تصويري تمام چهره به قلم سياه تهيه كرد كه در بيست و يكمين جلسه هيأت مؤسسين انجمن آثار ملي، مورد تصويب واقع گرديد. قرار برآن شد كه همين تصوير، مبناي تهيه‌ي مجسمه‌ي ابن سينا نيز قرار گيرد. سرانجام، در ديماه 1328 خورشيدي، نيم‌رخي از چهره‌ي او تهيه گرديد.
چندي بعد از طرف انجمن آثار ملي به استاد «ابوالحسن  صديقي» مأموريت داده شد تا با توجه به تصوير تمام رخ ابن سينا، مجسمه‌ي ايستاده اي از شيخ بسازد تا در ميدان «بوعلي» در شهر همدان نصب گردد. اين كار نيز به عهده‌ي استاد صديقي گذاشته شد. حاصل كار، مجسمه‌ا‌ي شد به ارتفاع سه متر و ده سانتي متر و عرض 90 سانتيمتر و به وزن تقريبي چهارتُن. نيمي از اين تنديس، از سنگ يكپارچه‌ي مرمر سفيد قم تهيه شده و هم اكنون بر روي پايه‌اي در ميدان «بوعلي» در انتهاي خيابان «بوعلي» همدان قرار دارد.
 از كارهاي ديگري كه كميته‌ي جشن هزاره‌ي «ابوعلي سينا» براي بزرگداشت او لازم دانسته بود، تأسيس كتابخانه‌اي بود در جوار آرامگاه وي. در اين باره نظر اعضاء انجمن اين بود كه چون «ابن سينا» فيلسوف و دانشمندي جهاني است، لازم است كه همه‌ي محافل علمي جهان در تأسيس كتابخانه‌ي او شركت داشته باشند. از اين رو در سال 1329 خورشيدي، با تهيه‌ي يك اطلاعيه به زبانهاي فارسي ، عربي، فرانسه و انگليسي، از همه‌ي مؤلفان، مؤسسات فرهنگي و ناشران ايراني و خارجي درخواست شد كه كتابهايي به انجمن آثار ملي ارسال دارند.
در نتيجه، كتابهاي گوناگون علمي، تاريخي، ادبي و هم‌چنين كتابهايي كه درباره «ابن سينا» يا از آثار آن بزرگ‌مرد بود، از كشورهاي مختلف به انجمن آثار ملي ارسال گرديد. هم اكنون چهارهزار و سيصد و چهل و دو جلد كتاب فارسي و عربي در كتابخانه‌ي ابن سينا موجود است كه سي مجلد آن‌ها از كتابهاي خطي است و برخي از آنها بسيار نفيس و قابل توجه است. ضمناً پانصد و نود مجلد كتاب به زبانهاي فرانسه، انگليسي، آلماني و غيره نيز در كتابخانه وجود دارد .

جمعه بیست و هفتم 8 1390 19:16

حبقوق نبي همدان - آكا ايران

حَبَقّوق (عبري: חֲבַקּוּק به معني "در آغوش مي‌گيرد) از پيامبران بني‌اسرائيل است كه حدود ۷۰۰ قبل از ميلاد زندگي مي‌كرده و در زمان پادشاهي كورش بزرگ به ايران مهاجرت و در تويسركان ساكن شده و در همين شهر مُرده‌است. در تويسركان آرامگاهي براي او برپا شده‌است. وي نگهبان معبد بزرگ يهوديان در اورشليم بوده‌است.

حبقوق نبي - همدان - ايرانگردي

 حدود سال ۵۹۰ قبل از ميلاد، بخت النصر پادشاه كلده به اورشليم حمله كرد و گروهي از يهوديان را به قتل رساند و نزديك به بيست هزار نفر از آنان را اسير و به شهر بابل پايتخت كلده كه نزديك بغداد فعلي قرار داشت انتقال داد.



 حيقوق نبي در بين اين زندانيان بود و مدت طولاني در زندان به سر برد. در سال ۵۴۸ قبل از ميلاد، كورش بزرگ پادشاه ايران به كلده حمله كرد و در جنگي لشكريان كلده را شكست داد و بابل را تصرف كرد و طي فرماني دستور آزادي كليه اسرا و زندانيان يهود را صادرنمود. پس از آزادي از بند اسارت بابليان، حبقوق پيامبر به ايران مهاجرت كرد و در شهر تويسركان يا رودآور ساكن شد.

habaghoghe_nab_400_01

 

habagoogh1_400_01

آرامگاه حيقوق نبي در تويسركان طي قرون متمتدي چندين بار بازسازي شده‌است. اين آرامگاه يكي از قديمي‌ترين آثار تاريخي ايران محسوب مي‌شود.

renaissance004f_400_01

جمعه بیست و هفتم 8 1390 19:14

كبودر آهنگ همدان - اكا ايران

كبودرآهنگ

اطلاعات كلي
نام رسمي: كبودرآهنگ
كشور: ايران 
استان: همدان
شهرستان: كبودرآهنگ
 نام محلي: كورنگ
 نام‌هاي قديمي: كبوترآهنگ
 زبان‌هاي گفتاري: تركي
 مذهب: شيعه
 
جغرافياي طبيعي
 
ارتفاع از سطح دريا: ۱۶۶۶ متر
كَبودْراهَنگ كه به شكل كَبودَرآهَنگ و كبوترآهنگ هم نوشته و تلفظ مي‌شود، شهري است در استان همدان ايران.

كبودرآهنگ مركز بخش مركزي شهرستان كبودرآهنگ است. تاريخ بناي شهر كبودرآهنگ طبق قرائن و شواهد موجود به بيش از چهارصد سال نمي‌رسد. كبودراهنگ مركب از دو كلمه كبود و راهنگ است يا همچنان‌كه در زبان تركي همدان كورنگ تلفظ مي‌شود، كلمه‌اي مركب از گؤگ و راهنگ است. يكي از معاني كلمه گؤگ يا گؤي در زبان تركي، كبود است. اتصاف راهنگ به كبود يا گؤگ به علت كثرت كبوترهاي چاهي در اين ناحيه است.

كبودرآهنگ مركز بخش مركزي شهرستان كبودرآهنگ است. تاريخ بناي شهر كبودرآهنگ طبق قرائن و شواهد موجود به بيش از چهارصد سال نمي‌رسد. كبودراهنگ مركب از دو كلمه كبود و راهنگ است يا همچنان‌كه در زبان تركي همدان كورنگ تلفظ مي‌شود، كلمه‌اي مركب از گؤگ و راهنگ است. يكي از معاني كلمه گؤگ يا گؤي در زبان تركي، كبود است. اتصاف راهنگ به كبود يا گؤگ به علت كثرت كبوترهاي چاهي در اين ناحيه است.

لغتنامهٔ دهخدا از قول آنندراج مي‌نويسد: كبودرآهنگ نام يكي از قراي همدان است و طائفه جليله حاجي‌لر قراقوزلو در آن متمكن و متوطن‌اند و فخرالمحققين حاجي محمد جعفر، متخلص به مجذوب صاحب مراحل السالكين و غيره از آنجا بوده و در سنه ۱۲۳۸ ه'. ق. در حوالي مرقد سيد حمزه در تبريز رحلت نموده و تكيه متعلق به ايشان معروف است.

كبوترآهنگ واژه‌اي فارسي به معناي كبوتركِش و برج كبوتر است.

گفته مي‌شود در اين منطقه چون در گذشته رودهاي متعدد و بركه‌هايي وجود داشته كه كبوتران از هر سو به آن مي‌شتافتند از اين رو آن‌را كبوترآهنگ ناميدند.
غار علي‌صدر
 
نمايي از سقف غارغار علي‌صدر تنها غار تالابي ايران و از معدود غارهاي آبي جهان است. اين غار در ارتفاعات ساري قيه نزديك روستاي عليصدر (يا علي سرد) شهرستان كبودراهنگ (استان همدان) واقع شده است. ارتفاع غار از سطح دريا ۲۱۰۰ متر است. محوطه غار دالان‌هاي پيچ در پيچ و دهليزهاي متعددي دارد. از مجموعه رشته آبها، درياچه بزرگي در درون غار بوجود آمده و از اين رو نفوذ به عمق غار تنها با قايق ميسر است. غار علي‌صدر يكي از ديدني‌هاي جهانگردي استان همدان است.


ghar-alisadr



زمين شناسان قدمت سنگهاي اين غار را به دوره ژوراسيك از دوران دوم زمين شناسي (۱۹۰-۱۳۶ ميليون سال قبل) نسبت ميدهند

مردم روستاي علي صدر و روستاهاي اطراف، از قديم الايام به وجود اين غار پي برده بودند و از آب آن بهره برداري مي‌كردند. تا اينكه در۵ مهرماه ۱۳۴۲ شمسي گروهي ۱۴ نفره از اعضاي هيئت كوه نوردي همدان، غار علي صدر را مورد بازديد و كاوش قراردادند و توانستند با وسايل ابتدايي، مانند فانوس و تيوپ لاستيكي، مسافتي از غار را طي كنند. در سال ۱۳۴۶ با پخش خبر كشف اين غار شگفت انگيز و بي انتها درسطح رسانه‌هاي ملي، سيل محققان، كوه نوردان و علاقه مندان به آثار طبيعي به سوي آن سرازير شد.

در سال ۱۳۵۲ كوه نوردان همدان دهانه و ورودي غار را به قطر ۵۰ سانتي متر تعريض كردند و از سال ۱۳۵۴ استفاده عمومي از غار عليصدر آغاز شد. از آن روز تاكنون جهت سهولت بازديد و رفاه حال گردشگران كارهاي زيادي درون غار انجام شده كه علاوه بر افزايش طول مسير آبي براي قايقراني، مسيرهايي در خشكي به مسير بازديد افزوذه گشته كه مناظر جديد و بديعي را در جلوي ديدگان مشتاق گردشگران قرار مي‌دهد.

 
نمايي از سقف غار


اطلاعات زمين شناسي
دهانه اصلي غار عليصدر در روستاي عليصدركه مربوط به شهرستان كبودراهنگ مي‌باشد قرار دارد۰ هم چنين اين غار در فاصله ۷۵ كيلومتري شمال غربي همدان در كوههاي زاگرس مطابق طول جغرافيايي ۱۵٫۳ درجه و ۳۵٫۱۸ درجه و عرض جغراقيايي ۱۸٫۸ درجه و ۴۸ درجه و ارتفاع ۱۹۸۰ متر از سطح دريا واقع شده‌است. اين منطقه داراي آب و هواي نيمه خشك است و ميزان متوسط بارش سالانه ۳۰۰ ميلي ليتر است. رشته عليصدر قسمتي از واحدهاي شكل گرفته درغرب ايران موسوم به تشكيلات متعلق به دوران ژوراسيك است و با رشته‌هاي متناوب از شيستها و سنگهاي شني در لا به لاي پايه آن و يك رشته از تركيبات آهكي كه مثل خاك رس خاكستري تيره بوده و به صورت لايه‌هاي نازك روي شيستها قرار گرفته و يك لايه سبكتر از كريستالهاي آهكي در بالا قرار گرفته‌است كه محصول تغييراتي است كه ناشي از حرارت و فشار بالا مربوط به فعاليتهاي آتشفشاني در غرب رشته كوه عليصدر است. رشته عليصدر به خودي خود چينه‌اي(قسمتي كه از روي زمين بالا آمده باشد) از يك طاقديس بزرگ است كه محور اصلي اش درجهت شمال به جنوب است. زاويه قرارگيري لايه‌ها در غار عليصدر و نواحي مجاور آن در حدود ۴۰ الي ۴۵ درجه‌است. طول رشته عليصدر حدود ۲ كيلومتر است. بيشترين ارتفاع رشته ۲۱۸۰ متر است و ارتفاع در محل دهنه ورودي كه در شمال رشته عليصدر قرار گرفته ۱۹۸۰ متر است.

در طرف جنوب، برآمدگي آهكي به مسافت حدود ۳۰ كيلومتر ادامه مي‌يابد و به رشته كوههاي چاله كن و سارقيه متصل مي‌شود. محور طاقديس دراين قسمت جنوبي درجهت N۱۱۵E قرار ميگيرد. بنابراين رشته عليصدر حد فاصل بين كوههاي عليصدر و كوه چاله كن از رشته اصلي جدا شده و در قسمت شمالي ۲۵ درجه در مسير خلاف گردش ساعت چرخيده‌است (گزارش ترابي- تهراني سال ۲۰۰۰).


 قايقراني در غار
آنچه كه غار علي صدر را از ساير غارهاي آبي جهان متمايز مي‌كند، سهولت استفاده از كانالهاي آبي درون آن است كه به سبب وسعت آن به راحتي ميتوان در آن طي مسير كرده و با قايق‌هاي معمولي از درون آنها گذشت. براساس همين گزارش شكستهاي زيادي در رشته علي صدر وجود دارد. بين ۳-۲ شكست در هر متر. بعلاوه تعدادي سوراخ قيفي شكل در فواصل ۲-۱ متري مشاهده مي‌شود كه هر دو مشخصه، نفوذ سريع آبهاي سطحي را تسهيل مي‌كند.
از ويكي‌پديا، دانشنامهٔ آزاد

جمعه بیست و هفتم 8 1390 19:10
X